Rząd przekazał do ETPC stanowisko ws. migrantów

Rząd przekazał do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka stanowisko dotyczące zarządzenia kolejnych środków tymczasowych w sprawie migrantów koczujących po białoruskiej stronie granicy w pobliżu Usnarza Górnego – poinformowało Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji.

W poniedziałek Europejski Trybunał Praw Człowieka zalecił polskiemu rządowi dopuszczenie prawników do Afgańczyków znajdujących się na granicy polsko-białoruskiej oraz zalecił nieodsyłanie wnioskodawców na Białoruś, pod warunkiem że są obecni na terytorium Polski. Miesiąc wcześniej ETPC zwrócił się do polskiego rządu z żądaniem zapewnienia Afgańczykom odpowiedniej żywności, wody, odzieży, opieki medycznej oraz – jeśli to możliwe – tymczasowego schronienia.

W środę strona polska przekazała do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka stanowisko dotyczące zarządzenia przez ETPC kolejnych środków tymczasowych w sprawie R.A. i inni przeciwko Polsce. W piśmie do ETPC podkreślono, że Polska ubolewa nad działaniami władz Białorusi, których celem jest „instrumentalne i cyniczne wykorzystanie migrantów przy wywieraniu presji migracyjnej na państwa członkowskie UE”. „Niemniej w tej sytuacji to polskim służbom granicznym przypadła trudna rola stania na straży nienaruszalności granicy państwowej, będącej jednocześnie granicą zewnętrzną Unii Europejskiej” – podkreślono.

Rząd w swoim stanowisku wskazał ponadto, że w trakcie spotkania z polskim chargé d’affaires w Mińsku UNHCR wyraził opinię, zgodnie z którą osoby przebywające na terytorium Białorusi w okolicy Usnarza Górnego nie kwalifikują się do objęcia ochroną międzynarodową, jako że zgodnie z pozyskanymi informacjami w ostatnich latach zamieszkiwały one na terytorium Federacji Rosyjskiej w okolicy Uralu.

Odnosząc się do pierwszego ze środków tymczasowych, czyli umożliwienia prawnikom skarżących skontaktowanie się z nimi bezpośrednio lub poprzez umożliwienie im dostępu do polskiej granicy w pobliżu lokalizacji skarżących, rząd zaznaczył, że rozumie aspekty humanitarne, na których opiera się decyzja Trybunału. Jednocześnie podkreślił, że nie może ona jednak naruszać przepisów prawnych regulujących integralność terytorialną sąsiedniego państwa.

Jak zaznaczono, Europejska konwencja praw człowieka ma zastosowanie w granicach jurysdykcji państwa strony, jednakże Białoruś nie jest jej sygnatariuszem. „Wszelkie działania podejmowane z terytorium Polski w stosunku do osób przebywających na terytorium Białorusi (bez zgody Białorusi) stanowiłyby ingerencję na terytorium Białorusi” – podkreślono.

Dodano, że w konsekwencji „funkcjonariusze Straży Granicznej nie mogą dopuszczać do takich kontaktów osób trzecich ani zezwalać na przemieszczanie dóbr i towarów przez granicę w sposób nieuregulowany”.

W stanowisku powołano się również na obowiązujący w części województwa podlaskiego oraz części województwa lubelskiego stan wyjątkowy. Jak poinformowano, na mocy rządowego rozporządzenia zostały wprowadzone ograniczenia, w tym zakaz przebywania – z wyjątkiem m.in. mieszkańców – na obszarze objętym stanem wyjątkowym, obowiązujący całą dobę.

W piśmie podkreślono, że strona polska, chcąc sprostać zarządzonym przez Trybunał środkom tymczasowym, proponuje pełnomocnikom skarżących udanie się na najbliższe przejście graniczne w Bobrownikach lub w Kuźnicy. Pierwsze z nich oddalone jest o ok. 29 km od miejsca pobytu skarżących, drugie o ok. 35 km.

„Ze swojej strony władze polskie zapewniłyby prawnikom skarżących wszelkie możliwe ułatwienia w przekraczaniu granicy po stronie polskiej. Pozostaje to bez uszczerbku dla ich spełnienia warunków wjazdu na terytorium Białorusi, takich jak wymogi wizowe oraz wymogi związane z obecną sytuacją w związku z pandemią COVID-19” – napisano.

W piśmie do ETPC władze polskie zobowiązały się „dołożyć wszelkich starań kanałami dyplomatycznymi w celu uzyskania niezbędnych zezwoleń, w tym wiz, na wjazd na terytorium Białorusi”. „Dzięki temu prawnicy wnioskodawców będą mogli legalnie przekroczyć granicę polsko-białoruską i udać się na miejsce pobytu wnioskodawców” – napisano. Przypomniano ponadto, że władze białoruskie już wcześniej umożliwiły dostęp do migrantów m.in. przedstawicielom UNHCR oraz przedstawicielom Czerwonego Krzyża.

Z kolei odnosząc się do środka tymczasowego dotyczącego nieodsyłania wnioskodawców na Białoruś, pod warunkiem że są obecni na terytorium Polski, wskazano, że warunek przewidziany przez Trybunał nie został spełniony, gdyż migranci przebywają po stronie białoruskiej.

APW, PAP