logo

Holandia: Naukowcy badają rośliny w poszukiwaniu związków do opracowania nowych leków

Czwartek, 10 września 2026 (07:57)
Aktualizacja: Czwartek, 10 września 2026 (08:04)

Naukowcy z uniwersytetów w Maastricht i Yorku zbadają, jak rośliny z rodzaju Daphniphyllum wytwarzają wyjątkowo złożone alkaloidy. Związki te wykazują potencjalnie interesującą aktywność biologiczną, m.in. w badaniach nad nowotworami
i HIV.

Badacze chcą ustalić, które geny i enzymy odpowiadają
za powstawanie alkaloidów w roślinach z rodzaju Daphniphyllum. To rodzaj wiecznie zielonych krzewów
i małych drzew. Projekt połączy badania prowadzone
przez Uniwersytet Maastricht w Holandii i University of York w Wielkiej Brytanii.

Alkaloidy to wytwarzane przez rośliny związki chemiczne,
z których wywodzi się wiele znanych substancji wykorzystywanych w medycynie – od środków przeciwbólowych po leki przeciwmalaryczne. Szczególne zainteresowanie badaczy budzą alkaloidy Daphniphyllum ze względu na ich złożoną budowę oraz potencjalne zastosowanie w badaniach nad nowotworami, HIV i innymi chorobami.

Problem polega na tym, że naukowcy nadal nie wiedzą dokładnie, w jaki sposób rośliny te produkują poszczególne substancje. Wcześniejsze badania wykazały, że różne typy alkaloidów Daphniphyllum występują w różnych tkankach rośliny. Część związków gromadzi się m.in. w łyku, a inne w skórce liści.

Nowym projektem kierują Kumar Saurabh Singh
z Brightlands Future Farming Institute Uniwersytetu Maastricht oraz Benjamin Lichman z University of York. Zespół wykorzysta spektrometrię mas, biologię przestrzenną, analizę wielu rodzajów danych biologicznych oraz modelowanie komputerowe. Badacze chcą dzięki nim powiązać konkretne alkaloidy z genami i enzymami odpowiedzialnymi za ich powstawanie.

„Rośliny produkują ogromną różnorodność substancji chemicznych, ale powiązanie poszczególnych związków
z odpowiedzialnymi za nie genami i enzymami pozostaje niezwykle trudne” – wyjaśnił Singh, cytowany przez Uniwersytet Maastricht.

Badania obejmą m.in. Daphniphyllum macropodum, wiecznie zielony krzew spotykany również w holenderskich ogrodach. Wytwarzane przez niego alkaloidy należą
do najbardziej złożonych naturalnych produktów chemicznych powstających w roślinach.

APW, PAP