logo
logo

Zdjęcie: / Inne

Pamięć rolniczych protestów

Poniedziałek, 18 kwietnia 2016 (05:19)

Aktualizacja: Poniedziałek, 18 kwietnia 2016 (05:19)

W Ustrzykach Dolnych z udziałem uczestników i sygnatariuszy strajków chłopskich z 1981 r., przedstawicieli NSZZ RI „Solidarność”, Stronnictwa Ludowego „Ojcowizna” RP i historyków odbyły się w niedzielę uroczystości przypominające 35. rocznicę podpisania Porozumień Rzeszowsko-Ustrzyckich.

Uroczystości rozpoczęła Msza św. koncelebrowana w intencji polskich rolników i suwerennej Ojczyzny w kościele pw. Świętego Józefa w Ustrzykach Dolnych. Następnie uczestnicy spotkania przemaszerowali na ustrzycki Rynek, gdzie przed Pomnikiem Niepodległości złożyli wieńce i kwiaty.

Dopełnieniem niedzielnych uroczystości była konferencja w siedzibie Urzędu Miejskiego w Ustrzykach Dolnych poświęcona wydarzeniom sprzed 35 lat. Wśród prelegentów byli m.in. prof. dr hab. Ryszard Henryk Kozłowski, który wygłosił wykład pt. „Odzyskać co straciliśmy, zachować co posiadamy” zaś Wieńczysław Nowacki – jeden z sygnotariuszy Porozumień Rzeszowsko-Ustrzyckich przedstawił prelekcję zatytułowaną „Konstytucja Polskiej Wsi w obronie ojcowizny”. Z kolei dr Marcin Bukała z rzeszowskiego oddziału IPN przedstawił ocenę strajków chłopskich w Ustrzykach i Rzeszowie z perspektywy minionych 35 lat.

Uczestnicy konferencji podkreślali, że powodzenie protestów nie byłoby możliwe bez udziału Kościoła i kapłanów. Szczególne zasługi na tym polu miał ówczesny ordynariusz przemyski ks. bp Ignacy Tokarczuk. Rolę hierarchy i wsparcie dla postulatów rolniczych w wykładzie „Ks. abp Ignacy Tokarczuk i niezależny ruch chłopski” przypomniał dr Mariusz Krzysztofiński z IPN Oddział w Rzeszowie. Przywołał kazanie, jakie ks. bp Tokarczuk wygłosił 5 września 1982 r. na Jasnej Górze podczas pielgrzymki rolników, gdzie otwarcie i odważnie upominał się o prawa polskich rolników, a jego kazanie było podstawą programu działalności NSZZ „S” RI.  Dr Krzysztofiński zaznaczył też, że ogromną rolę w kształtowaniu postaw środowiska wiejskiego odegrało Duszpasterstwo Rolników, które – w ocenie prelegenta – można uznać za istotne ogniwo kultury niezależnej w PRL, której odbiorcą były także głodne rzetelnej wiedzy środowiska wiejskie.

Podpisanie Porozumień Rzeszowsko-Ustrzyckich to największy sukces polskich rolników w czasach PRL. Zagwarantowały one strajkującym nienaruszalność chłopskiej własności, były też zalążkiem tworzącego się ruchu chłopskiego. Zawarte ze stroną rządową pierwsze w nocy z 18 na 19 lutego, i drugie 20 lutego 1981 r. były kulminacją strajków w Ustrzykach Dolnych (29 grudnia 1980 r. – 20 lutego 1981 r.) i w Rzeszowie (2 stycznia – 19 lutego 1981 r.). Oryginał Porozumień Rzeszowsko-Ustrzyckich od 2006 r. znajduje się na Jasnej Górze.

Uroczystości w Ustrzykach Dolnych, nad którymi patronat objął marszałek Sejmu Marek Kuchciński, były też okazją do wręczenia Krzyży Wolności i Solidarności przyznanych przez prezydenta Andrzeja Dudę za działalność na rzecz niepodległości i suwerenności Polski. Odznaczenia wręczył dr Dariusz Iwaneczko, p.o. dyrektor Oddziału IPN w Rzeszowie.

Mariusz Kamieniecki

NaszDziennik.pl