logo
logo

Zdjęcie: M.Borawski/ Nasz Dziennik

Historia Jasnogórskiej Ikony

Niedziela, 9 grudnia 2012 (16:59)

Obraz Matki Bożej Jasnogórskiej (Częstochowskiej) przedstawiający Najświętszą Maryję Pannę w postaci stojącej z Dzieciątkiem Jezus na ręku jest Ikoną osławioną licznymi cudami.

Pobożny przekaz przypisuje autorstwo obrazu św. Łukaszowi Ewangeliście, który miał go namalować na deskach stołu, przy którym spożywała posiłki Święta Rodzina. Ostatnie badania wskazują na jego VI-, IX-wieczne bizantyjskie pochodzenie. W XIV w. podczas konserwacji przemalowano obraz w zupełnie innym stylu. Podjęli się tego malarze, którzy prawdopodobnie pochodzili z Włoch, bo oblicze Maryi ma cechy znane ze sieneńskiego malarstwa tych czasów. Wizerunek nie jest Ikoną w ścisłym sensie, choć posiada jej cechy.

Maryja jest frontalnie zwrócona do wiernych. Twarz Dzieciątka oscyluje w kierunku patrzącego, choć nie zatrzymuje na nim wzroku. Obydwie twarze łączy wyraz zamyślenia i powagi. Jezus spoczywa na lewym ramieniu Maryi, przyodziany w sukienkę koloru karminowego. W lewej ręce trzyma księgę, prawą zaś unosi ku górze w charakterystycznym geście nauczyciela, władcy lub do błogosławieństwa. Prawa ręka Maryi spoczywa na piersi.

Niebiesko-granatowa suknia i tego samego koloru płaszcz Maryi ozdobione są motywami złocistych lilii. Nad czołem Dziewicy namalowana została sześcioramienna gwiazda. Główne tło obrazu jest koloru niebiesko-zielonego, który przechodzi w odcień morskiej fali. Dominującym elementem ikony są złote nimby wokół głowy Maryi i Jezusa, które zlewają się w jedną kompozycję, stanowiąc bardzo charakterystyczny detal kontrastujący z ciemną karnacją twarzy postaci. Obraz został namalowany na drewnianej tablicy o wymiarach: 122,2 x 82,2 x 3,5 cm.

Prawy policzek Matki Bożej znaczą dwie równolegle biegnące rysy, przecięte trzecią na linii nosa. Na szyi występuje sześć cięć, z których dwa są widoczne dość wyraźnie, cztery zaś pozostałe - słabiej. Twarz Matki Bożej jest koloru brązu (miodu), co jest związane ze sposobem malowania ikon. Twarz jest ciemna również dlatego, że ma wiele warstw werniksu, który z czasem ciemnieje.

W 1382 r. książę Władysław zapragnął przewieźć Ikonę Matki Bożej Bełzkiej do Opola, lecz po drodze wóz z obrazem miał zatrzymać się w Częstochowie, a konie nie chciały ruszyć z miejsca. Uznając to za znak Boży, książę pozostawia Ikonę w miejscowym klasztorze. Takie są początki Obrazu na Jasnej Górze.

Zgodnie ze zwyczajem, Cudowny Obraz się przyozdabia. Początkowo kosztowne klejnoty mocowano bezpośrednio do deski. Po restauracji w roku 1430 Obraz został przyozdobiony w złote i srebrne blachy oraz korony. Od połowy XVII wieku Cudowny Wizerunek jest ubierany w sukienki wykonane z cennych tkanin, haftowane złotem i ozdobione klejnotami. W zbiorach sanktuarium znajduje się aktualnie siedem sukien, z których każda ma własna nazwę. Najcenniejsze to diamentowa i rubinowa (najstarsze klejnoty pochodzą z XV w.). Są jeszcze dwie sukienki koralowe, milenijna z 1966 roku i dwie wykonane na jubileusz 600-lecia Jasnej Góry. Wszystkie są unikalnymi dziełami sztuki jubilerskiej.

Ojciec Święty Jan Paweł II podczas inauguracji swego pontyfikatu prosił: "Proszę was! Bądźcie ze mną na Jasnej Górze i wszędzie! Nie przestawajcie być z Papieżem, który dziś prosi słowami poety: "Panno Święta, co Jasnej bronisz Częstochowy i w Ostrej świecisz Bramie!". W tym dniu ks. Prymas kardynał Stefan Wyszyński pisał do paulinów na Jasną Górę: "Wasz ubogi Konfrater wraz z wami klęka przed Tronem Łaski dziś, gdy spełnia się wizja prorocza kardynała Augusta Hlonda, w trzydziestą rocznicę jego śmierci. Gdy przyszło zwycięstwo - jest to zwycięstwo Matki Bożej".

MM

NaszDziennik.pl