logo
logo

Zdjęcie: fot. Biuro Prasowe Archidiecezji Krakowskiej/ Inne

100-lecie utworzenia metropolii krakowskiej

Wtorek, 28 października 2025 (22:04)

Aktualizacja: Środa, 29 października 2025 (08:22)

28 października 1925 roku biskupstwo krakowskie
stało się  arcybiskupstwem dzięki bulli Piusa XI
„Vixdum Poloniae Unitas”.

Na początku uroczystości gości zgromadzonych w katedrze na Wawelu powitał jej proboszcz, ks. Paweł Baran. Historię metropolii krakowskiej przybliżył ks. Mieszko Ćwiertnia.

Homilię wygłosił ks. abp Marek Jędraszewski, który
zwrócił uwagę, że powołanie grona apostołów poprzedziła całonocna modlitwa Jezusa. Zaznaczył, że liczba „12” symbolizuje „nowy Izrael” i ma charakter kosmiczny, wskazujący na powszechność nowego ludu Bożego. Metropolita krakowski wyliczył, za św. Markiem, trzy cele, dla których Pan Jezus wybrał apostołów: aby Mu towarzyszyli, by mógł wysyłać ich na głoszenie nauki,
by mieli władzę wypędzać złe duchy. – Chrześcijanin niekiedy czuje się słaby, a jego wiara może wydawać się śmieszna, bezsensowna i bezradna wobec potęg świata,
z którymi się spotyka na co dzień. A tymczasem, kiedy
jest zanurzony we wspólnotę Kościoła, we wspólnotę ciała Chrystusowego, dana jest mu zbroja Boża, dzięki której może przeciwstawiać się potęgom tego świata, zwierzchnościom, władzom, pierwiastkom duchowym
zła. Może się przeciwstawiać i je pokonywać – zaznaczył arcybiskup, nawiązując do nauczania św. Pawła. Dodał także, że apostołowie są fundamentem jedności Kościoła.

Metropolita krakowski wskazał, że 28 października Kościół czci świętych apostołów Szymona i Judę Tadeusza. Zauważył, że w tradycji św. Juda Tadeusz uważany jest
za patrona spraw beznadziejnych. – Na pewno dla wielu Polaków żyjących w czasach zaborów, w czasach mroku
i beznadziei właśnie on, Juda Tadeusz, był szczególną ostoją i orędownikiem w błaganiach o powrót Rzeczypospolitej i zajęcie przez nią należnego jej miejsca pośród innych narodów i państw Europy – podkreślił
ks. abp Marek Jędraszewski, zauważając, że właśnie
w święto Apostołów Szymona Gorliwego i Judy Tadeusza,
w środę 28 października 1925 roku, dokładnie 100 lat temu, Pius XI ogłosił bullę „Vixdum Poloniae Unitas”. Metropolita zwrócił uwagę na aktywną rolę Stolicy Apostolskiej w „uporządkowaniu” spraw religijnych
po „zmartwychwstaniu Polski” po 123 latach rozbiorów.

Arcybiskup wyjaśnił, że inspiracje dla papieskiej bulli można znaleźć w preambule do pierwszej Konstytucji
II Rzeczypospolitej z 17 marca 1921 roku. Tamta Ustawa Zasadnicza zapowiadała, że „stosunek państwa do Kościoła będzie określony na podstawie układu ze Stolicą Apostolską”. Konkordat z 10 lutego 1925 roku utorował drogę do bulli „Vixdum Poloniae Unitas”. Ksiądz abp
Marek Jędraszewski zaakcentował, że papieski dokument wprowadził w Krakowie „radykalne zmiany”, bo stolica biskupia pod Wawelem istniała już od 925 lat. – Biskup krakowski Adam Stefan Sapieha został arcybiskupem. Biskupstwo krakowskie arcybiskupstwem. Z kolei arcybiskupstwo krakowskie metropolią z następującymi diecezjami sufragalnymi: diecezją tarnowską, kielecką, diecezją częstochowską i katowicką – wyjaśnił metropolita. Przypomniał, że nowy porządek w strukturze Kościoła
w Polsce został brutalnie przerwany najpierw przez
II wojnę światową, a później przez rządy komunistyczne
w Polsce. Sytuacja została uporządkowana dopiero po kolejnych dziesięcioleciach – nowy konkordat między Stolicą Apostolską a Rzeczypospolitą Polską został podpisany 28 lipca 1993 roku, ale musiał czekać prawie pięć lat na ratyfikację, która nastąpiła 25 kwietnia 1998 roku. 25 marca 1992 roku Jan Paweł II ogłosił bullę
„Totus Tuus Poloniae populus”, która określiła na nowo strukturę Kościoła katolickiego w Polsce.

Ksiądz abp Marek Jędraszewski na koniec zauważył,
że stulecie metropolii krakowskiej jest okazją do modlitwy za arcybiskupów metropolitów: kard. Adama Stefana Sapiehę, abp. Eugeniusza Baziaka, kard. Franciszka Macharskiego i kard. Stanisława Dziwisza oraz św. Jana Pawła II, który jako kard. Karol Wojtyła był metropolitą krakowskim w latach 1964-1978, a także do modlitwy
za wszystkich zmarłych i żyjących biskupów metropolii krakowskiej w jej poprzednim, ale także aktualnym kształcie, za kapłanów, za osoby życia konsekrowanego,
za wszystkich wiernych świeckich.

AB, https://diecezja.pl/

NaszDziennik.pl